سوال: خرید و فروش حیوانات آبزی حرام گوشت، چه صورت دارد؟ آیا فروش آنها به کسی که آنها را حلال میداند جایز است؟ آیا خرید و فروش آنها برای تغذیه غیر انسان مثل تغذیه پرندگان و حیوانات و همچنین برای استفاده های صنعتی جایز است؟

جواب. چیزی که خوردن آن حرام است، خرید و فروش آن برای خوردن جایز نیست هرچند خریدار، خوردن آن را حلال بداند، ولی اگر غیر از خوردن، منافع عقلایی حلال مثل استفاده های پزشکی یا صنعتی و یا تغذیه پرندگان و چارپایان و مانند آن داشته باشد، خرید و فروش آن به قصد مزبور اشکال ندارد.

اجوبة الاستفتائات، سوال 1093

الْمُؤمِنُ یَحْتاجُ إلی ثَلاثِ خِصال: تَوْفیق مِنَ اللهِ عَزَّ وَ جَلَّ، وَ واعِظ مِنْ نَفْسِهِ، وَ قَبُول مِمَّنْ یَنْصَحُهُ.

امام محمد تقی جواد الائمه - علیه السلام - فرمود: مؤمن در هر حال نیازمند به سه خصلت است: توفیق از طرف خداوند متعال، واعظی از درون خود، قبول و پذیرش نصیحت کسی که او را نصیحت نماید.

«بحارالأنوار، ج 72، ص 65، ح 3»

مجموعه «عطر ماندگار» شامل قطعات کوتاهی از شرح احادیث اخلاقی با بیان رهبر معظم انقلاب اسلامی در ابتدای درس خارج فقه است. احادیث گنجانده شده در این مجموعه با مضامین اخلاقی و اجتماعی و قابل استفاده برای عموم جامعه است. منبع احادیثی که در این مجموعه شرح داده میشوند کتاب «الشافی فی العقاید و الاخلاق و الاحکام» است.

بسماللهالرّحمنالرّحیم
الحمدلله ربّ العالمین

فِی الکافِی عَنِ الباقِرِ علیهالسلام أَکثِر ذِکرَ الموت (۱)
یاد مرگ را در ذهن خودت افزایش بده؛ زیاد به فکر مردن باش.

فَإِنَّهُ لَم یُکثِر ذِکرَهُ إِنسانٌ إِلَّا زَهِدَ فِی الدُّنیا
هیچ انسانی نیست که یاد مرگ در او زیاد باشد مگر اینکه نسبت به دنیا بیرغبت میشود.

مشکلات عمدهی ماها بهخاطر رغبت در دنیا است؛ این مظاهر زندگی دنیا از مال و ثروت و تجمل و زیباییها و قدرت و زور و اعتبار و مانند اینها که همهاش دنیاست، رغبت به این دنیا به این مظاهر دنیوی است که ماها را میلغزاند. البته اینجور نیست که این مظاهر دنیا بد باشند؛ نه، «أَلمَالُ وَالبَنُونَ زِینَةُ الْحَیَاةِ الدُّنیَا»(۲) هیچ توبیخ نشده کسی برای داشتن مال یا برای داشتن فرزندان و خانواده و از این قبیل؛ آن چیزی که [به ما] ضرر میزند میل افراطی و شدید به این مظاهر است که انسان را در سر دوراهیها میکشاند به یک سمت غلط؛ آنجایی که انسان باید فداکاری کند نمیکند؛ آنجایی که باید انفاق کند نمیکند. اشکال عمدهی ما انسانهای ضعیف در زندگی دنیا همین است دیگر، رغبت زیادی به دنیا، عشق به دنیا، فریفتگی به دنیا. علاج این فریفتگی چیست؟ ذِکرُ الموت، أَکثِر ذِکرَ الموت، إِکثار ذکر موت؛ [اینکه] زیاد انسان به یاد مرگ بیفتد.

۱) الشافی، صفحهی ۸۷۶
۲) بخشی از آیهی ۴۶ سورهی مبارکهی کهف
أَلْمَالُ وَالْبَنُونَ زِینَةُ الْحَیَاةِ الدُّنْیَا وَالْبَاقِیَاتُ الصَّالِحَاتُ خَیْرٌ عِندَ رَبِّکَ ثَوَابًا وَخَیْرٌ أَمَلًا
مال و فرزندان زینت زندگی دنیایند، و ماندگارهای نیکو (مانند اعتقادات حقّه و فضائل نفسانی و عملهای نیک) در نزد پروردگار تو از نظر پاداش بهتر، و از نظر امید (به بازتاب دنیوی و اخروی آن) نیکوتر است.

سوال: آیا وضو به خودی خود مستحبّ است؟ و آیا میتوان قبل از داخل شدن به وقت نماز به قصد قربت وضو گرفت و با همان وضو نماز خواند؟

جواب. وضو به قصد طهارت از نظر شرعی مستحبّ و مطلوب است و خواندن نماز با وضوی مستحبّ جایز است.

اجوبة الاستفتائات، سوال 122

سوال: آیا سجده بر مهر که سیاه و چرک شده، بهطوری که لایه ای از چرک روی آن را پوشانده و مانع چسبیدن پیشانی روی مهر است، اشکال دارد؟

جواب. اگر چرک روی مهر به مقداری باشد که حائل بین پیشانی و مهر شود، سجده و نماز باطل است.

اجوبة الاستفتائات، سوال 491

سوال: آیا گلیم یا فرش نجسی را که با آب لوله کشی متصل به منبع آب شهری شستشو می دهیم، به مجرد رسیدن آب لوله کشی به محل نجس، پاک می شوند یا باید آب غساله از آن جدا شود؟

ج. در تطهیر با آب لوله کشی، جدا شدن آب غساله شرط نیست، بلکه به مجرد رسیدن آب به مکان نجس، بعد از زوال عین نجاست و حرکت غساله از جای خود به وسیله دست کشیدن بر فرش در هنگام اتصال آب، طهارت حاصل می شود.

اجوبة الاستفتائات، سوال 73

س. آیا خواندن نماز ظهر در فاصله زمانی بین نماز جمعه و نماز عصر، جایز است؟

ج. نماز جمعه مجزی از نماز ظهر است، ولی خواندن آن بعد از نماز جمعه از باب احتیاط اشکال ندارد.

اجوبة الاستفتائات، سوال 611

سوال: آیا نفقه ای که شخصی از طرف پدر یا برادر یا یکی از اقوام دریافت می کند، هدیه محسوب می شود یا خیر؟ در صورتی که نفقه دهنده خمس اموال خود را نپردازد، آیا بر نفقه گیرنده پرداخت خمس آنچه که از او می گیرد، واجب است؟

جواب. تحقق عنوان هبه و هدیه تابع قصدِ دهنده است و در فرض سؤال بر نفقه گیرنده پرداخت خمس آن واجب نیست.

اجوبة الاستفتائات، سوال 854

سوال. کسی که نمازش شکسته است آیا می تواند آن را بهصورت جماعت پشت سر امام جمعه بخواند؟

جواب. نماز جمعه از مأموم مسافر صحیح و مجزی از نماز ظهر است.

اجوبة الاستفتائات، سوال 625

یاد امام باقر، یعنی یاد سر برآوردن حیات دوبارهی جریان اصیل اسلامی در مقابلهی با تحریفها و مسخهائی که انجام گرفته بود.

بیانات در دیدار جمع کثیری از بسیجیان کشور 1388/9/4

سوال: اگر مرکز زلزله نگاری، وقوع لرزشهای خفیف زمین را با ذکر تعداد آن در منطقه ای که ما زندگی می کنیم، اعلام نماید، ولی ما اصلاً آنها را احساس نکنیم، آیا در این حالت نماز آیات بر ما واجب می شود یا خیر؟

جواب. اگر هنگام وقوع زلزله و یا در زمان متصل به آن، خودتان آن را احساس نکنید، نماز آیات بر شما واجب نیست.

اجوبة الاستفتائات، سوال 716

سوال: آیا گرفتن اجرت برای غسل دادن میّت جایز است؟

ج. غسل دادن میّت مسلمان عبادت و واجب کفایی است و اجرت گرفتن در برابر خودِ آن جایز نیست.

اجوبة الاستفتائات، سوال 1114

سوال: آیا اطاعت از دستورات نماینده ولی فقیه در مواردی که داخل در قلمرو نمایندگی اوست، واجب است؟

ج. اگر دستورات خود را بر اساس قلمرو صلاحیت و اختیاراتی که از طرف ولی فقیه به او واگذار شده است، صادر کرده باشد، مخالفت با آنها جایز نیست.

اجوبة الاستفتائات، سوال 69

حضرت آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب اسلامی، صبح امروز (چهارشنبه) در سالروز میلاد حضرت فاطمه زهرا (س) در دیدار جمعی از مداحان و ذاکران، بیان مباحث کاربردی از زندگی اهل بیت (علیهم السلام) را موجب عمق یابی و تأثیرگذاری بیشتر مداحی ها خواندند و با اشاره به استفاده مستمر دشمنان از همه ابزارها برای مقابله با ملت ایران و نظام اسلامی تأکید کردند: در روزگار پیچیده امروز و فردا، باید از همه ابزارهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و دفاعی، برای تقویت جایگاه ایران استفاده کنیم.
ایشان با تبریک عید ولادت حضرت صدیقه کبری(س)، مداحی و ذاکری اهل بیت را، افتخار خواندند و افزودند: پدیده مداحی و نغمه سرایی به این عمومیت و عمق معانی، از اختصاصات جامعه شیعی است و جا دارد دانشجویان و پژوهشگران درباره راههای علمی گسترش و عمق یابی این پدیده کار کنند.
حضرت آیت الله خامنه ای، فهم و بیان مقام با عظمت و نورانی حضرت فاطمه زهرا (س) را واقعاً ناممکن خواندند و افزودند: با وجود این، درباره سیره و رفتار آن حضرت، نکات فراوانی برای بیان و درس آموزی وجود دارد.
رهبر انقلاب، «دختریِ پیامبر اعظم» و «همسریِ ولی خدا» را نشان دهنده رفعت مقام و جاه و جلال حضرت صدیقه کبری برشمردند و خاطرنشان کردند: «تربیت دو سید جوانان اهل بهشت»، طهارت «روح و باطن زندگی» و «پرهیزکاری و پاکیزگی قلبی» از جمله ویژگی های آن حضرت است که می تواند با تقوا و مراقبت دائم، در زندگی فردی و اجتماعی انسان تحقق یابد.
ایشان با توصیه به مداحان و شاعران برای گنجاندن این نکات و حقایق کاربردی در «اشعار، مدیحه ها و مرثیه های خود» افزودند: ذکر مقامات معنوی، محبت و روشنی دل می آورد اما کافی و کارساز نیست و لازم است در هر منبری، درسهای کاربردی زندگی ائمه علیهم السلام، هنرمندانه بیان شود و زمینه ساز ولایت و دنباله روی عملی از اهل بیت گردد.
رهبر انقلاب اسلامی توجه به مسائل روز را در اشعار و مداحی ها، ضروری خواندند و خاطرنشان کردند: نظام استکباری، متکی بر «زورگویی سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و نظامی» از هیچ تلاشی برای ضربه زدن به جمهوری اسلامی و ملت ایران فروگذار نمی کند و نباید این واقعیت را نادیده گرفت.
رهبر انقلاب با اشاره به استفاده دشمنان انقلاب از همه ابزارهای قدیمی و پیشرفته برای خصومت با ایران تأکید کردند: آنها از «گفتگو، مبادلات اقتصادی، تحریم، تهدید نظامی و هر وسیله دیگر» برای پیشبرد اهداف خود استفاده می کنند و ما نیز باید در همه این زمینه ها، توان مقابله و دفاع داشته باشیم.
ایشان، توان نظامی را بیشترین تکیه گاه مستکبران برای زورگویی به ملت ایران خواندند و با طرح یک سئوال اساسی افزودند: در این اوضاع جنگل وار جهانی، اگر جمهوری اسلامی صرفاً به دنبال مذاکره و مبادله اقتصادی و حتی علم و فناوری برود اما توان دفاعی نداشته باشد آیا حتی دولت های کوچک نیز به خود اجازه تهدید ملت ایران را نخواهند داد؟
حضرت آیت الله خامنه ای با انتقاد شدید از کسانی که روزگار و دنیای فردا را دنیای مذاکره می دانند و نه موشک خاطرنشان کردند: روزگار، روزگار همه چیز است وگرنه به راحتی و به صراحت حق ملت را خواهند خورد.

اگر از روی آگاهی گفته شود دنیای فردا دنیای مذاکره است نه موشک، خیانت است

ایشان افزودند: اگر این حرف از روی ناآگاهی گفته شده باشد یک مسئله است اما اگر از روی آگاهی باشد خیانت است.
رهبر انقلاب، نمایش موشکهای پیشرفته و دقیق سپاه پاسداران را موجب خرسندی ملتهایی خواندند که از امریکا و رژیم صهیونیستی، دلشان خون است اما کاری از دستشان بر نمی آید.
ایشان افزودند: دشمنان مدام در حال تقویت توان نظامی و موشکی خود هستند در این شرایط چطور می گوییم روزگار موشک گذشته است؟
حضرت آیت الله خامنه ای این حرفها را شبیه حرفهای برخی اعضای دولت موقت دانستند که اوایل انقلاب می گفتند جنگنده های اف – 14 را که خریده ایم به امریکا پس بدهیم، به دردمان نمی خورد!
رهبر انقلاب افزودند: در آن موقع ایستادگی و افشاگری کردیم و چندی بعد که صدام به ایران حمله کرد معلوم شد چقدر به این ابزارهای دفاعی نیاز داریم.
رهبر انقلاب با تأکید مجدد بر موافقت خود با ابزار دیپلماسی و مذاکره سیاسی بجز چند استثنا افزودند: طوری تبلیغ نکنند که انگار با گفتگو مخالفیم، ما می گوییم باید قوی و هوشیار مذاکره کرد تا سرمان کلاه نرود.

باید قوی و هوشیار مذاکره کرد تا سرمان کلاه نرود

ایشان در خصوص اقتصاد مقاومتی نیز خاطرنشان کردند: تکرار حرفها و شعارها، کسالت بار می شود بنابراین هنگام «اقدام و عمل» برای بهبود وضع اقتصادی کشور و اوضاع معیشتی مردم است.
رهبر انقلاب همچنین در ادامه توصیه به مداحان و ذاکران اهل بیت، مقابله با تلاش دشمنان برای تضعیف باورهای جوانان را ضروری خواندند و افزودند: تلاش می شود باور جوانان به «اسلام و کارآمدی نظام اسلامی» تضعیف شود و حتی تداوم حیات جمهوری اسلامی، ناممکن القا شود.
رهبر انقلاب افزودند: البته 37 سال است دشمنان به موازات توطئه های مختلف از ناممکن بودن تداوم نظام اسلامی می گویند اما نظام منتخب ملت ایران اکنون از نهال اول انقلاب به درختی تناور و سرسبز تبدیل شده و این واقعیت نشان می دهد استعداد رشد و بالندگی و قوی تر شدن، در ذات نظام اسلامی است و هر روز بیشتر محقق خواهد شد.
رهبر انقلاب افق آینده کشور را روشن و شوق آفرین خواندند و به مداحان و ذاکران توصیه کردند: با اشعار پرمغز و اجرای هنرمندانه، مستمعین خود را به انسانهایی امیدوار، پرتلاش و کارآمد تبدیل کنید و هدایت مردم و بیداری و بصیرت افزایی را مهمترین وظیفه خود بدانید.

در ابتدای این دیدار تعدادی از مداحان به مدیحهسرایی در فضائل و مناقب حضرت صدیقه کبری سلامالله علیها پرداختند.

سوال: عدّه ای در برابر دیگران مبادرت به طرح کمبودها و ضعفهایی که در جمهوری اسلامی وجود دارد، می کنند، گوشدادن به این سخنان و حکایتها چه حکمی دارد؟

جواب. واضح است هر عملی که موجب بدنام شدن چهره جمهوری اسلامی که در برابر کفر و استکبار جهانی ایستاده است، شود به نفع اسلام و مسلمین نیست. بنا براین، اگر این سخنان موجب تضعیف نظام جمهوری اسلامی باشد جایز نیست.

اجوبة الاستفتائات، سوال 1397

آیا انجام مراسم روز سیزدهم فروردین،( سیزده بدر) اشکال دارد؟

سوال: آیا تغییر مرجع تقلید جایز است؟

ج. عدول از مجتهد زنده، به مجتهد زنده دیگر بنا بر احتیاط واجب جایز نیست مگر اینکه اعلم یا محتمل الاعلمیه باشد.

اجوبة الاستفتائات، سوال 31

سوال: با توجه به اینکه در بیشتر مدارس بازی با شطرنج رواج دارد آیا بازی با آن و برگزاری دوره های آموزشی آن جایز است؟

جواب. اگر به نظر مکلّف، شطرنج در حال حاضر از آلات قمار محسوب نشود در این صورت بازی با آن بدون شرطبندی اشکال ندارد.

اجوبة الاستفتائات، سوال 1116

حضرت آیتالله خامنهای رهبر معظم انقلاب اسلامی در پاسخ به درخواست آیتالله آملیلاریجانی رئیس قوه قضاییه، به مناسبت میلاد پر برکت حضرت فاطمه زهرا سلامالله علیها و در آستانه 12 فروردین روز جمهوری اسلامی ایران با شرایط و ضوابط عفو یا تخفیف مجازات محکومانی که محکومیت آنان تا تاریخ 24 / 1 / 95 قطعیت یافته و واجد شرایط استفاده از عفو یا تخفیف مجازات تشخیص داده میشوند، موافقت کردند.
متن نامه رئیس قوه قضاییه و پاسخ رهبر معظم انقلاب اسلامی به شرح زیر است:

بسم الله الرّحمن الرّحیم

محضرمبارک حضرت آیتالله العظمی خامنهای «ادام الله ظله الوارف»
رهبر معظم انقلاب اسلامی
با اهدای سلام و تحیات

احتراماً، ضمن عرض تبریک به مناسبت میلاد حضرت زهرا (سلامالله علیها) و در آستانه 12 فروردین سالروز جمهوری اسلامی ایران و در اجرای بند ۱۱ از اصل ۱۱۰ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، بدینوسیله شرایط و ضوابط عفو به محضر مبارک تقدیم میشود تا در صورت تصویب آن مقام عالی، محکومان دادگاههای عمومی و انقلاب، سازمان قضایی نیروهای مسلح و سازمان تعزیرات حکومتی که محکومیت آنها تا مورخ 24 / 1 / 95 قطعیت یافته است و به شرح آتی واجد شرایط استفاده از عفو یا تخفیف تشخیص داده میشوند، مشمول عفو یا تخفیف مجازات واقع و از رأفت اسلامی بهرهمند شوند.

الف – محکومان به حبس که در زندان بسر میبرند:
۱) باقیمانده محکومیت محکومان به حبس تا دو سال.
۲) دو سوم محکومیت محکومان به حبس بیش از دو سال تا پنج سال.
۳) یک دوم محکومیت محکومان به حبس بیش از پنج سال تا 20 سال.
4) باقیمانده محکومیت محکومان به حبس بیش از 20 سال در صورتی که حداقل 10 سال تحمل حبس نموده باشند.
5) باقیمانده محکومیت محکومان به حبس ابد در صورتی که حداقل 12 سال تحمل حبس نموده باشند.
6) باقیمانده محکومیت حبس کلیه محکومان جرائم غیرعمدی، به استثنای موارد مذکور در مواد ۷۱۸ و ۷۱۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازاتهای بازدارنده مصوب 2 / 3 / 1375)
7) باقیمانده محکومیت حبس زنانی که به حکم قانون سرپرستی یا حضانت فرزندانشان را عهدهدار میباشند.
8) باقیمانده محکومیت حبس محکومان بیمار صعبالعلاج یا مبتلایان به بیماریهای غیرقابل علاج یا بیمارانی که اجرای مجازات موجب تشدید بیماری میگردد و مراتب بیماری آنان تا تاریخ 31 / 6 / 95 مورد تأیید کمیسیون پزشکی قانونی قرار گرفته باشد و مطابق نظریه کمیسیون مذکور قادر به تحمل حبس نباشند.
بدیهی است اقدامات دادگاه در جهت اجرای مواد 502 و 522 قانون آئین دادرسی کیفری مانع اعمال این عفو نیست.
9) باقیمانده محکومیت نگهداری در کانون اصلاح و تربیت محکومان زیر ۱۸ سال تمام (در زمان ارتکاب جرم) به استناد اسناد سجلی و در مورد اتباع بیگانه فاقد اسناد معتبر به تأیید پزشکی قانونی مراکز استانها.
10) باقیمانده محکومیت حبس محکومان ذکور بالای ۶۵ سال تمام و اناث بالای ۵۵ سال تمام به استناد اسناد سجلی و در مورد اتباع بیگانه فاقد اسناد معتبر به تأیید پزشکی قانونی مراکز استانها به شرط آنکه در محکومیت به حبس بیش از یک سال، حداقل یک پنجم و در محکومیت به حبس ابد، حداقل پنج سال تحمل کیفر نموده باشند.
تبصره: محکومان موضوع بندهای 7، ۸، ۹ و ۱۰ مشمول مستثنیات مندرج در این دستورالعمل نخواهند شد و چنانچه به غیر از حبس دارای جزای نقدی هم باشند، محکومیت جزای نقدی آنان نیز مشمول عفو قرار میگیرد.

ب – محکومان به جزای نقدی که به لحاظ عجز از پرداخت جزای نقدی در زندان بسر میبرند:
۱) باقیمانده محکومیت جزای نقدی تا پانصد میلیون ریال.
۲) چهار پنجم محکومیت جزای نقدی از پانصد میلیون و یک ریال تا یک میلیارد ریال.

ج – شرایط استفاده از عفو:
۱) نداشتن بیش از دو فقره سابقه محکومیت مؤثر کیفری.
۲) عدم ارتکاب جرم عمدی جدید مستوجب مجازات درجه یک تا پنج موضوع ماده ۱۹ قانون مجازات اسلامی مصوب 1 / 2 / 1392 در ایام تحمل حبس یا در زمان مرخصی اعطایی.
۳) نداشتن شاکی خصوصی و یا جلب رضایت وی و یا جبران ضرر و زیان مدعی خصوصی و زیاندیده (اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی) تا تاریخ 31 / 6 / 95 .
۴) عدم استفاده از عفو در محکومیتهای قبلی و فعلی.
تبصره: معاونت در جرائم به استثنای قتل عمد نیاز به جلب رضایت شاکی خصوصی نداشته و مانع اعمال عفو نمیباشد.

د – مرتکبین جرائم ذیل از شمول این عفو مستثنی میباشند:
۱) سرقت مسلحانه یا مقرون به آزار یا سارقینی که میزان محکومیت حبس آنان بیش از 5 سال باشد.
۲) قاچاق مسلحانه و یا عمده مواد مخدر (منظور از قاچاق عمده، جرایم بندهای ۶ ماده ۵ و ۶ ماده ۸ قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر و الحاق موادی به آن میباشد)
۳) قاچاق اسلحه و مهمات.
۴) اقدام علیه امنیت داخلی و خارجی کشور.
۵) آدم ربائی.
۶) اسیدپاشی.
۷) تجاوز به عنف.
۸) دایر کردن مرکز فساد و فحشاء.
۹) اختلاس، ارتشاء و کلاهبرداری و تحصیل مال نامشروع.
۱۰) جعل اسکناس و ضرب سکه تقلبی.
۱۱) پولشویی.
۱۲) اخلال در نظام اقتصادی.
۱۳) قاچاق مشروبات الکلی.
تبصره: معاونین جرائم موضوع بندهای ۱، ۲، ۳، ۶ و ۱۲ این قسمت نیز از شمول عفو مستثنی میباشند.

«والامر الیکم والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته»
صادق آملی لاریجانی

بسمه تعالی

با سلام و تحیت و تبریک عید ولادت حضرت صدیقهی طاهره سلامالله علیها و سالروز تشکیل جمهوری اسلامی، با پیشنهاد و نظر جنابعالی موافقت میشود.

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته
سیّد علی خامنهای

مجموعه «عطر ماندگار» شامل قطعات کوتاهی از شرح احادیث اخلاقی با بیان رهبر معظم انقلاب اسلامی در ابتدای درس خارج فقه است. احادیث گنجانده شده در این مجموعه با مضامین اخلاقی و اجتماعی و قابل استفاده برای عموم جامعه است. منبع احادیثی که در این مجموعه شرح داده میشوند کتاب «الشافی فی العقاید و الاخلاق و الاحکام» است.

بسماللهالرّحمنالرّحیم
الحمدلله ربّ العالمین

عَن زیدِ بنِ علیٍّ علیهالسلام عن اَبیه عن جده عن علیٍّ علیهماالسلام قالْ سادَةُ النّاس فِی الدُّنیا اَلأَسخیاء (۱)
انسان سخی یعنی آن کسی که به دیگران پول میدهد، به دیگران کمک میکند از جمله کمک مالی میکند، این [افراد] در دنیا سرورانند؛ اینها برای اهل دنیا رئیس و مُطاعند. اما در آخرت چه؟ در آخرت که بحث پول و رشوه و این حرفها دیگر وجود ندارد. این روایت این را میخواهد بگوید.

در این جملهی سادَةُ النّاس فِی الدُّنیا اَلأَسخیاء جنبهی ارزشی مورد لحاظ نیست؛ طبیعت امر را بیان میکند؛ این [جمله] معنیاش این نیست که این سخاوت بد است یا خوب است؛ بله، اگر این سخاوت در جهت اهداف خوب مثل تقرب الی الله، کمک به فقیر و مستمند و کمک به مؤمن انجام بگیرد، کار خوبی است. اگر هدفِ دادن پول، تحقق یک مقصود مکرّم و قابل قبولی باشد البته خوب است.
اگر نه، هدف از این [سخاوت] اهداف مادی است، اهداف دنیایی است، اهداف خبیث است، برای رسیدن به مقاصد سوء است، خب بله، [این سخاوت] بد است. بنابراین در این جمله نگاه ارزشی نشده است به سخاوت؛ طبیعت امر را میخواهد بگوید. سادَةُ النّاس فِی الدُّنیا اَلأَسخیاء؛ اما در آخرت چه؟

و فِی الآخِرَةِ اَلأَتقِیاء
در آخرت، سروران مردم، بزرگان مردم، کسانی که در چشم خلائق عظمت پیدا میکنند، انسانهای باتقوا و پرهیزگار هستند. آنها هستند که میزان آنها میزان ثقیلی است، میزان سنگینی است.

۱) الامالی شیخ صدوق، صفحهی ۸۴

سوال: کسی که از محل سکونت خود به محل دیگری که کمتر از مسافت شرعی است، سفر کند و در خلال ایام هفته چندین بار از آن محل به محله های دیگر برود، بهطوری که مجموع مسافت بیش از هشت فرسخ شود، چه وظیفه ای دارد؟

جواب. اگر هنگام خارج شدن از منزل قصد پیمودن مسافت شرعی را نداشته و فاصله بین مقصد اول و محله های دیگر هم به مقدار مسافت شرعی نباشد، حکم مسافر را ندارد.

اجوبة الاستفتائات، سوال 663

سوال: گاهی به آب موادی اضافه می کنند که آن را به رنگ شیر در می آورد، آیا این آب مضاف است؟ حکم وضو و تطهیر با آن چیست؟

جواب. آن آب حکم آب مضاف را ندارد.

اجوبة الاستفتائات، سوال 77

سوال: آیا نماز در لباس معطر به عطرهای امروزی که حاوی الکل است، صحیح است؟

جواب. اگر علم به نجاست آن عطرها نداشته باشد، نماز در لباسهای مذکور اشکال ندارد.

اجوبة الاستفتائات، سوال 436

سوال: آیا رنگ مصنوعی که زنها از آن برای رنگ کردن موی سر و ابرویشان استفاده می کنند، مانع از صحّت وضو و غسل است؟

ج. اگر صرفاً رنگ باشد و دارای جرمی نباشد که مانع از رسیدن آب به مو شود، وضو و غسل صحیح است.

اجوبة الاستفتائات، سوال 140

سوال: معیار حدّ ترخّص شنیدن اذان و دیدن دیوارهای شهر است، آیا یکی از آن دو کافی است یا اینکه باید هر دو با هم وجود داشته باشند؟

ج. احوط، رعایت هر دو علامت است، هرچند بعید نیست که شنیده نشدن اذان برای تعیین حدّ ترخّص کافی باشد.

اجوبة الاستفتائات، سوال 676

سوال: اگر یکی از اقوام انسان مبادرت به ارتکاب معصیت کند و نسبت به آن لااُبالی باشد، تکلیف ما نسبت به رابطه با او چیست؟

جواب. اگر احتمال بدهید که ترک معاشرت با او موقتاً موجب خودداری او از ارتکاب معصیت می شود، به عنوان امر به معروف و نهی از منکر واجب است، و در غیر این صورت، قطع رحم جایز نیست.

اجوبة الاستفتائات، سوال 1058

سوال: آیا هبه و هدیه عید (عیدی) خمس دارد؟

جواب. هبه و هدیه خمس ندارد، هرچند احوط این است که اگر از مخارج سال زیاد بیاید، خمس آن پرداخت شود.

اجوبة الاستفتائات، سوال 851

سوال: آیا آنچه راجع به عید نوروز و فضیلت و اعمال آن وارد شده، صحیح است؟ آیا انجام آن اعمال (اعم از نماز و دعا و غیره) به قصد ورود جایز است؟
جواب. انجام آن اعمال به قصد ورود، محل تأمل و اشکال است، بله انجام آنها به قصد رجاء و امید مطلوب بودن، اشکال ندارد.

اجوبة الاستفتائات، سوال 1467

حضرت آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب اسلامی در پیامی بهمناسبت آغاز سال 1395 هجری شمسی، با تبریک سال نو و عید نوروز به همه ی هم میهنان و ایرانیان بخصوص خانواده های معظم شهیدان و ایثارگران، و با گرامیداشت یاد شهیدان و امام بزرگوار، سال جدید را سال «اقتصاد مقاومتی؛ اقدام و عمل» نامگذاری کردند.

نظر حضرتعالی راجع به عید نوروز چیست؟ آیا همانند عیدهایی که مسلمانان آنها را جدی می گیرند مثل عید فطر و قربان، از نظر شرعی ثابت شده است یا اینکه فقط روز مبارکی محسوب می شود مثل روز جمعه و مناسبتهای دیگر؟